Istorija odbojke u Srbiji

artisticvolley

Odbojka je nastala 1895. godine u Sjedinjenim Američkim Državama, kada je g. Vilijam G. Morgan, profesor fizičkog vaspitanja u Holiouku (Masačusets), izmislio novu igru koju je nazvao Mintonet. Prvi egzibicioni meč je održan na Springfild koledžu 1896. godine, nakon čega je ubrzo igra dobila naziv koji će ostati sve do današnjih dana - eng. Volleyball (u početku Volley Ball). Prvobitna pravila, koja su se značajno razlikovala od trenutno važećih, evoluirala su tokom godina i često se menjala, pogotovo u prvim fazama razvoja novog sporta koji je počeo aktivno da se upoznaje sa ostatkom sveta za vreme i nakon I svetskog rata preko američkih vojnih trupa koje su bile stacionirane u inostranstvu, prvenstveno u Evropi i Aziji.

 

U našu zemlju odbojku je 1924. godine doneo g. Vilijam Vajland, profesor folklora i narodnih sportova iz Ouklenda (Kalifornija), kada je u organizaciji Crvenog krsta održao niz predavanja i demonstracija američkih sportova u Beogradu i Novom Sadu. Veruje se da njegov dolazak označava početak odbojke na ovim prostorima, a 1924. se smatra za godinu kada je prvi put odbojkaška lopta došla u Srbiju. Odbojkaški sport je bio poznat našoj javnosti i pre ovog događaja, ali javna utakmica sa zvaničnim odbojkaškim pravilima nije mogla biti održana ranije. Ipak, pre II svetskog rata nije postojalo organizovano takmičenje u našoj zemlji. Odbojka je predstavljala jednu od vežbi i dopunski sport u okviru Sokolskih društava, koja su je u to vreme jedina praktikovala. Na dopisnici sa desne strane se vidi primer rasporeda vežbi Jugoslovenskog sokolskog saveza.

Odbojkaška takmičenja sokolskih društava igrana su po župama, kao Župska prvenstva. Nezvanično, odbojku su igrali studenti na fakultetima, učenici po višim školama i gimnazijama, kao i članovi raznih gimnastičkih društava. U to vreme, odbojka nije zahtevala skupe rekvizite i posebne uslove za pravljenje terena, tako da je ovaj sport bio dosta razvijen i igrao se po letovalištima, plažama, parkovima itd. Na slici sa desne strane možete videti kompleks igrališta i vežbališta Muške realne gimnazije u Novom Sadu iz 1935. godine sa terenom za odbojku.

U periodu okupacije, između 1941. i 1944. godine, odbojka se igrala veoma aktivno, održavana su brojna takmičenja, a sve više sportskih klubova je osnivalo svoje odbojkaške sekcije. Na slici ispod može se videti detalj sa odbojkaške utakmice odigrane 1942. godine između klubova SK 1913 i Bob, negde na Tašmajdanu.

 

Odbojkaški savez je osnovan 1946. godine u okviru Saveza za fizičku kulturu Jugoslavije. Godinu dana kasnije, 1947. godine, osnovana je Svetska odbojkaška federacija (FIVB), a tadašnja Jugoslavija je bila jedan od 14 osnivača (uz Belgiju, Brazil, Čehoslovačku, Egipat, Francusku, Holandiju, Mađarsku, Italiju, Poljsku, Portugal, Rumuniju, Urugvaj i SAD).

 

Od 13. februara 1949. godine, Odbojkaški savez je postao samostalna sportska organizacija. Dve godine kasnije, na Evropskom prvenstvu za seniorke održanom u Parizu, stigla je i prva medalja za naš sport - ženska odbojkaška reprezentacija Jugoslavije osvojila je bronzanu medalju.

Taj uspeh su ponovili seniori 1975. godine kada je naša zemlja prvi put u istoriji bila domaćin najvećeg evropskog takmičenja u muškoj i ženskoj konkurenciji. Naši odbojkaši su u poslednjem meču Finalne grupe pobedili Bugarsku sa 3:0 u prepunoj hali "Pionir" u Beogradu i okitili se bronzanom medaljom, ukrasivši tako besprekornu organizaciju prvenstva u našoj zemlji.

Na slici sa desne strane možete videti detalj sa ceremonije dodele medalja.

Uporedo sa razvojem odbojke u našoj zemlji, ovaj sport se razvijao i u svetu, a konačnu potvrdu i priznanje dobio je 1964. godine uvrštavanjem u zvanični program Olimpijskih igara.

 

Najveći uspeh naših odbojkaša vezuje se upravo za Olimpijadu i osvajanje zlatne medalje 2000. godine u Sidneju. Nakon toga su se ređale medalje, a sve naše selekcije su stigle u sam vrh svetske odbojke. Izdvajamo kadete koji su postali dvostruki Svetski šampioni, zatim seniorke koje su se okitile bronzom na Svetskom prvenstvu i postale Evropske prvakinje, kao i seniore, dvostruke Evropske šampione.

Pročitano 10477 puta